Wszystko zaczęło się od chęci pokazania nieznanej strony Pościsz. Wioska jak wioska, zdawałoby się na pierwszy rzut oka. Jednakże gdy bliżej zapoznamy się z jej historią zobaczymy, że jest to miejscowość mocno związana z wydarzeniami minionych czasów. Jeśli natomiast zapoznamy się z okolicą, przekonamy się, że są tutaj również pamiątki potwierdzające tę historię.

Nie każdy potrafi wskazać miejsca warte odwiedzenia w Pościszach. My prezentujemy ich ponad 10, może jeszcze nie o wszystkich wiemy. Część na pewno przepadła wraz z ludzką pamięcią, inne być może mijamy każdego dnia nie zdając sobie z tego sprawy.

Potrzeba zaprezentowania "naszych" lokalnych skarbów zrodziła pomysł wyznaczenia trasy rowerowej. Kilka miesięcy temu na niniejszej witrynie w dziale "Warto zobaczyć", którego nowa treść obecnie znajduje się poniżej, obiecaliśmy zamieścić mapę z proponowanym kierunkiem przejazdu przez tę okolicę. Wyznaczona trasa miała służyć nie tylko czynnemu wypoczynkowi, ale również prowadzić przez ciekawe historycznie i przyrodniczo miejsca. Wstępny projekt przedstawiony został Wójtowi Gminy Międzyrzec Podlaski i Prezesowi Oddziału Miejskiego PTTK w Lublinie. Wójt pomysł przyjął z zadowoleniem, a PTTK zaakceptowało przebieg trasy.

Trasa została oznaczona tak jak na powyższym zdjęciu - za pomocą czarnego roweru na białym tle ze strzałką kierunkową. Dodatkowo zostały ustawione cztery tablice przedstawiające mapę z wytyczoną trasą i krótkim opisem poszczególnych przystanków.

Poniżej znajduje się fragment takiej tablicy. Ponieważ trasa stanowi zamkniętą pętlę, wycieczkę można rozpocząć w dowolnym jej punkcie wracając potem do miejsca startu. Dla porządku poniższy wirtualny przewodnik będzie zaczynał się zgodnie z numeracją na mapce, a więc przy remizie OSP w Pościszach Starych.

1. Remiza OSP w Pościszach

Jednostka OSP Pościsze powstała w 1966 r. Zanim wybudowano obecną remizę strażacy aktywnie uczestniczyli w wielu akcjach ratunkowych. Posiadana wówczas pompa pozyskana z ZP OSP w Radzyniu Podlaskim przechowywana była w spichlerzu u jednego z miejscowych gospodarzy, a syrenę zastępował gong umocowany na haku obok istniejącej do dziś kapliczki p.w. św. Floriana - patrona strażaków.

W 2002 roku rozpoczęto modernizację istniejącego budynku poprzez dobudowanie części garażowej i magazynowej. Po dwóch latach nastąpiło ponowne oddanie budynku do użytkowania, który obecnie jest funkcjonalny, posiada sanitariaty, zaplecze magazynowo-kuchenne i jest doprowadzona do niego woda z wodociągu gminnego.

Obecnie remiza służy wszystkim mieszkańcom Pościsz jako miejsce spotkań strażaków, wiejskich zebrań, zabaw czy wesel.

2. Partyzancka mogiła

Mogiła znajduje się około 100 m w lewo od leśnej drogi z Pościsz Starych do Krzymoszyc. Przy pomniku stoi krzyż i znak "Polski Walczącej", a na kamieniu wyryty napis:

"Ś.p. Zbigniew Andrzej /Kobylański/ pseudonim SUM/
ppor. Uderzeniowego Batalionu Kadrowego/ UBK Armii Krajowej/
lat 22 poległ 25.02.1943 r./ w walce najeźdźcą niemieckim
w obronie ojczyzny/ Cześć Jego Pamięci/"

Według relacji mieszkańców Pościsz, ppor. Zbigniew Andrzej Kobylański zginął w walce pod Krzewicą, a jego ciało w tajemnicy przed okupantem pochowano w Pościszach Nowych. Gdy się to wydało, aby Niemcy nie zabrali jego zwłok, w nocy ponownie wykopano i przeniesiono je w obecne miejsce.

W 2008 r. mogiłą udało się zainteresować władze gminy Międzyrzec, co w efekcie zaowocowało utworzeniem karty ewidencji pomnika pamięci narodowej.

3. Okopy z okresu II wojny światowej

Przełom lat trzydziestych i czterdziestych ubiegłego wieku pozostawił ślady również w Pościszach. Wojna nie ominęła tych terenów, o czym świadczą  mogiły partyzanckie, znajdowana broń i amunicja. Ślady pozostały również w ludzkiej pamięci i choć zacierane już przez czas, wśród części mieszkańców, zwłaszcza świadków tamtych wydarzeń, pozostają nadal żywe.

Przemierzając las w zachodniej części Pościsz Starych możemy natknąć się na kilkanaście regularnych zagłębień w ziemi. Obecnie dosyć płytkie, bo do około jednego metra, kiedyś były kryjówką dla 22 pułku artylerii lekkiej, dowodzonej przez ppłk Iwana Świryna. Żołnierze ci przebywali na terenie Pościsz około czterech miesięcy, do stycznia 1945 r. Po ich odejściu miejscowa ludność szybko rozebrała całą drewnianą konstrukcję tego "obozowiska" rekompensując sobie w ten sposób drzewo, które wcześniej wycieli z lasu żołnierze. 

4. Gospodarstwo agroturystyczne "Tęczowy folwark"

Jest to gospodarstwo należące do pana Leszka Sokołowskiego, znanego również jako "Król Łgarzy".

Gospodarstwo to znajduje się przy asfaltowej drodze z Krzymoszyc do Pościsz Nowych, po jej prawej stronie. Możecie tutaj liczyć na miłe przyjęcie, nocleg i pełne wyżywienie. Miejsce bardzo chętnie odwiedzane przez turystów chcących pośród pięknych pól i lasów, w ciszy spędzić wolny czas.

5. Kaplica p.w. Matki Bożej Kodeńskiej

Jest to kaplica wybudowana w 1937 r. i rozbudowana po wojnie. W środku obraz Matki Bożej Kodeńskiej, na bocznych ścianach obrazy przedstawiające Drogę Krzyżową, nad drzwiami wejściowymi niewielki chór, na który wchodzi się drewnianymi schodami. Miejsce niedzielnych nabożeństw, a corocznie w drugą niedzielę września obchodzona jest tu uroczystość odpustowa.

6. Przystanek "u Bogdana"

Miejsce przeznaczone do wypoczynku dla letników (jeden domek do wynajęcia), jak również dla zmęczonych lokalnych turystów. W naszej wycieczce "Doliną Krzny" możemy tutaj zatrzymać się, zjeść prowiant, odpocząć korzystając z przyjemnego cienia w upalne dni i niesamowitego zapachu otaczającego lasu. Przygotowane jest miejsce do gry w siatkówkę i na ognisko. Znajdujący się w pobliżu sklep przemysłowy pomoże w zaopatrzeniu na dalszą trasę.

7. Metalowy krzyż

Mniej więcej w połowie drogi pomiędzy Pościszami Kolonią a Starowsią, po prawej stronie w lesie (kilkanaście metrów od drogi, trudny do wypatrzenia) znajduje się metalowy krzyż zamocowany w betonowym fundamencie. Widok o tyle dziwny, że obok nie ma żadnej ścieżki, jak gdyby wyrósł razem z drzewami. Jest on upamiętnieniem miejsca śmierci Stanisława Przygockiego, żołnierza AK, który 23 czerwca 1944 r. poległ w walce z Włosowcami.

8. Głaz narzutowy

Geologiczny pomnik przyrody znajdujący się na polu jednego z rolników w Tuliłowie, przy drodze do Sawek. Jest to granit różowo-szary o obwodzie 1200 cm i wysokości ok. 150 cm, pochodzący z okresu epoki lodowcowej.

9. Cmentarz choleryczny z XIX w.

Założony w 1831 r., kiedy choroba pojawiła się na tym terenie pierwszy raz. Wracała potem jeszcze trzykrotnie - w 1837 r.,  1848 r. i 1873 r. Położony za wsią, pod lasem, o powierzchni 50 m2 skrywa według relacji świadków około 80 ciał. Cmentarz w Pościszach założony został w obawie przed rozprzestrzenianiem się epidemii. Zakazano wówczas przewożenia i grzebania zmarłych na cmentarzu parafialnym, stąd niemalże w każdej wsi istniał taki cmentarz.

10. Pierwszy murowany dom w Pościszach i kapliczka p.w. św. Floriana

Dom wybudowany w 1911 r. przez rodzinę Kurędów, którzy zapoczątkowali produkcję cegły we wsi. W miejscu tym mieszkał śp. Czesław Kuręda (ps. "MRUK"), członek ZWZ (Związek Walki Zbrojnej), do którego przystąpił 6 października 1940 r.

Obok domu znajduje się kapliczka p.w. św. Floriana. Wybudowana przez Franciszka Piotrowicza, do dziś jest miejscem majowych nabożeństw i święcenia pokarmów w Wielką Sobotę.

11. Kamień graniczny

Znajduje się na skrzyżowaniu polnej drogi z Pościsz Starych do wsi Strzakły z drogą do Leszczanki. Dawniej w ten sposób oznaczano granicę wioski, a symbole wyryte na kamieniach świadczyły o jej charakterze. Jeżeli wieś była szlachecka wówczas na kamieniu wykuwano podkowę (jezdni), jeżeli we wsi zamieszkiwali kmiecie, na kamieniu ryto stopy (piesi). Pierwotnie w miejscu tym znajdowały się dwa kamienie, dzisiaj pozostał tylko ten z wykutymi stopami. Drugi został zabrany pod budowę domu w Pościszach.

Poniżej znajduje się folder, który został wydany z okazji otwarcia trasy rowerowej

Pobierz folder w pliku .pdf

a także wzór tablicy z mapą i opisem przystanków.